Zoveel tegenstrijdige adviezen over voeding en leefstijl: hoe komt dat?
11 mei 2021 
in Visie
3 min. leestijd

Zoveel tegenstrijdige adviezen over voeding en leefstijl: hoe komt dat?

Over voeding en leefstijl is ontzettend veel verdeeldheid. Deze verdeeldheid leidt ertoe dat vele mensen, soms zelfs ook de professionals, door de bomen het bos niet meer zien. Waarom lijken we het maar niet eens te kunnen worden op deze gebieden? In dit blog geef ik je zeven redenen waarom onderzoek naar leefstijl en voeding zo moeilijk is.

1. Nadelige resultaten van een ongezonde leefstijl zijn niet direct zichtbaar

Wanneer er een nieuw medicijn getest wordt, kan het resultaat vrij snel zichtbaar zijn. Het ontwikkelen van een chronische ziekte als gevolg van een ongezonde leefstijl kan daarentegen rustig 20 jaar duren. Dit maakt het moeilijk om goed onderzoek te doen.

2. Financiële haalbaarheid

Op basic voedingsmiddelen kan geen patent worden aangevraagd. Dat maakt het lastig om onderzoek naar standaard voedingsmiddelen zoals groenten of zuivel rendabel te maken. Na afloop heb je bijvoorbeeld een nieuw voordeel van paprika’s eten ontdekt, maar hier kun je zelf geen geld mee verdienen.

3. Gebrek aan placebo’s

Stel dat je de invloed van een ei wil testen. Dan moet je een placebo ei maken wat er uitziet, smaakt en ruikt als een ei. De deelnemers aan het onderzoek mogen natuurlijk niet weten of ze een echt ei hebben of een placebo. Dat is niet te doen.

4. Ethisch onverantwoord

Deelnemers iets laten doen wat mogelijk slecht voor de gezondheid is, is onverantwoord. Sommige onderzoeken mogen daarom niet uitgevoerd worden. Andere onderzoeken worden afgebroken omdat tijdens het onderzoek blijkt dat de gezondheid van de deelnemers in het geding is.

Onderzoek naar voeding en leefstijl

5. Complexiteit

Veel onderzoeken willen duidelijkheid geven over de functie van de macronutriënten (vetten, koolhydraten, eiwitten) en de mate waarin deze genuttigd moeten worden.

De ene keer is vet de gebeten hond en de andere keer zitten koolhydraten in het verdomhoekje. Er zijn echter verschillen tussen onverzadigd vet en verzadigd vet. Net zoals niet elke koolhydraat hetzelfde is en eiwitten kunnen verschillen van elkaar.

Kortom: onderzoek naar de ideale verhouding tussen de macronutriënten is ontzettend gecompliceerd.

6. De belanghebbende

Er zijn altijd partijen die belang hebben bij een bepaalde uitkomst van een onderzoek. Denk aan een sigarettenmerk dat graag als uitkomst wil krijgen dat roken zo slecht niet is. Of een fitnessmerk dat wil aantonen dat hun nieuwste product de beste oplossing is om vet te verbranden.

Het is mogelijk om uitkomsten van onderzoeken zo te verdraaien dat het lijkt alsof het product van de belanghebbende de ideale oplossing is. Ook kunnen partijen natuurlijk zelf onderzoek (laten) doen. Laten we zeggen dat dit meestal geen geheel objectief onderzoek wordt.

7. Interpretatie van onderzoek

Dit laatste punt bemoeilijkt het onderzoek zelf niet, maar het heeft wel invloed op de vele tegenstrijdige adviezen waarmee je om de oren wordt geslagen.

Veel adviezen worden geprofileerd als “wetenschappelijk onderbouwd”. Dan wordt er bijvoorbeeld een enkel (soms bijster slecht uitgevoerd) onderzoek aangehaald en/of worden andere onderzoeken die wat minder goed in het straatje passen volledig genegeerd.

Het kunnen lezen en begrijpen van onderzoeken is een kunst die niet veel mensen goed beheersen. Experts hierin kunnen goed beoordelen hoe serieus een onderzoek genomen moet worden. Wanneer je minder goed in bent in het beoordelen van de kwaliteit van onderzoeken, is het raadzaam om dit over te laten aan mensen die hier wel goed in zijn.

Tot slot is het veel betrouwbaarder om conclusies te trekken op basis van grondige meta-analyses (studies waarin de resultaten van eerdere onderzoeken worden vergeleken en samengevoegd) dan op basis van een enkel onderzoek.

Conclusie

Voeding en leefstijl zijn moeilijk te onderzoeken gebieden. En zolang dat niet verandert, zullen de tegenstrijdige adviezen niet verdwijnen. Het staat echter als een paal boven water dat leefstijlkeuzes van grote invloed zijn op de gezondheid. Geef daarom nooit je pogingen voor een gezonde levensstijl op omdat je door de bomen het bos niet meer ziet. Je kunt natuurlijk ook de expertise van een leefstijlcoach invliegen voor jouw vraagstuk.

Over de schrijver
Jesse is leefstijlcoach en personal trainer bij Movement Lab. Hij heeft oog voor hoe jij je voelt en past de training daarop aan. Is oprecht geïnteresseerd en blijft altijd leren. Zou uitgeput zijn als hij een burpee moest doen voor elke flauwe woordgrap.
Reactie plaatsen
Cookies